Ευλάβεια, ραψωδίες, μύθοι & φολκλόρ

Το υπέροχο ‘Αντάτζιο για έγχορδα’ του Μπάρμπερ αποτελεί ίσως το δημοφιλέστερο αμερικανικό συμφωνικό έργο. Δέκα λεπτά απόλυτης γαλήνης και μακαριότητας, με ένα διάχυτο πνεύμα ευλάβειας, που καθηλώνουν τον ακροατή από τις πρώτες μόλις νότες. Ο Alexandre Morin έγραψε εύστοχα πως πρόκειται για ένα έργο ‘γεμάτο πάθος και καθαρτικό πάθος’, που ‘σπάνια αφήνει στεγνά τα μάτια’. Η μουσική του έχει χρησιμοποιηθεί πολλάκις στον κινηματογράφο, σε τηλεοπτικές εκπομπές, καθώς και σε ροκ συναυλίες και συναυλίες ηλεκτρονικής χορευτικής μουσικής. Το ‘Κοντσέρτο για πιάνο’ του Σνίτκε είναι χαρακτηριστικό του μεταμοντερνισμού και ανήκει στην πρώτη περίοδο του δημιουργού, όταν χρησιμοποιούσε πολλαπλές τεχνικές στη σύνθεση. Ο Σνίτκε αντιπαραθέτει το πιάνο με τα έγχορδα της ορχήστρας για να παραστήσει τις εσωτερικές συγκρούσεις της ψυχής που καταλήγουν στην ασφάλεια της πίστης σε μία ανώτερη ύπαρξη, η οποία προσφέρει την ποθούμενη ψυχική ειρήνη. Ο Λιστ έχει διασκευάσει για ορχήστρα έξι συνολικά 'Ουγγρικές Ραψωδίες', τα θέματα των οποίων είναι βασισμένα σε τσιγγάνικα τραγούδια. Ο συνθέτης παρομοιάζει τους τσιγγάνους με τους αρχαίους Έλληνες ραψωδούς που λέγανε τμηματικά μία ιστορία και γι’ αυτό επιλέχτηκε ο σχετικός τίτλος. Η δεύτερη ραψωδία έχει ευαίσθητο χαρακτήρα αρχικά, ενώ εξελισσόμενη τονίζει την υπερηφάνεια και τη λαμπρότητα των τσιγγάνικων τραγουδιών.  Ο Σμέτανα συνέθεσε τον κύκλο συμφωνικών ποιημάτων ‘Η πατρίδα μου’ σε πλήρη δυστυχία λόγω της κώφωσης, αλλά θέλοντας να τιμήσει την αγαπημένη του πατρίδα, που ήταν σκλαβωμένη. Ο κύκλος αποτελείται από έξι συνολικά συμφωνικά ποιήματα. Το ποίημα ‘Σάρκα’ αναφέρεται στον πασίγνωστο σχετικό μύθο της τσέχικης παράδοσης ‘Ο Πόλεμος των Κορών’, με ρίζες στον 12ο αιώνα, όπου οι Αμαζόνες εκδικούνται το αντρικό φύλο χρησιμοποιώντας ως δόλωμα την αρχηγό τους Σάρκα. Το ποίημα ‘Μολδάβας’ ακολουθεί τη ροή του φερώνυμου ποταμού και καθώς διασχίζει τη χώρα μας διηγείται μικρές ιστορίες, ζωγραφίζοντας παράλληλα όμορφες εικόνες της τσέχικης γης.


Πρόγραμμα:
Σάμουελ Μπάρμπερ: Αντάτζιο για έγχορδα, έργο 11
Άλφρεντ Σνίτκε (1934-1998): Κοντσέρτο για πιάνο και ορχήστρα εγχόρδων
Φραντς Λιστ (1811-1886): Ουγγρική Ραψωδία αρ. 2 σε ντο ελάσσονα
Μπέντριχ Σμέτανα: Σάρκα και Μολδάβας από το έργο ‘Η πατρίδα μου’

«-Κοίτα, μια γυναίκα σε κίνδυνο, Ας τη βοηθήσουμε! Τι θα μπορούσε να πάει στραβά; -Η απάντηση είναι απλή: τα πάντα»
 
Απόσπασμα από το μύθο ‘The Maiden’s War’
Διεύθυνση Ορχήστρας: Δημήτριος Σπούρας
Πιάνο: Λόλα Τότσιου
Παραγωγή: Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης
Συνεργασία: Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος

26μαι17 (00).jpg
26μαι17 (01).jpg
26μαι17 (02).jpg
26μαι17 (03).jpg
26μαι17 (04).jpg
26μαι17 (05).jpg
26μαι17 (06).jpg
26μαι17 (07).jpg
26μαι17 (08).jpg
26μαι17 (09).jpg
26μαι17 (10).jpg

Μακεδονία_Στο Βασιλικό με την ΚΟΘ


tsso image
Η Λυγερή και ο Χάρος
23/01/2026
20:30
Η Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης παρουσιάζει δύο συγκλονιστικά έργα των Σούμπερτ και Σκαλκώτα, που πραγματεύονται το θέμα του θανάτου νέων ανθρώπων. Το έργο ‘Θάνατος και Κόρη’ του Σούμπερτ γράφτηκε ως κουαρτέτο εγχόρδων και ονομάστηκε από τους ειδικούς ως ένας από τους ‘πυλώνες του ρεπερτορίου της μουσικής δωματίου’. Αργότερα ο Μάλερ το μετέγραψε για ορχήστρα εγχόρδων στην εκδοχή που θα ακουστεί στη συναυλία αυτή. Πρόκειται για έναν συγκλονιστικό ‘χορό του θανάτου’ γραμμένο από τον Σούμπερτ το στιγμή που συνειδητοποιεί πως θα πεθάνει πρόωρα. Συντετριμμένος και απογοητευμένος από τη ζωή, εκφράζει τη βαθιά δυστυχία του και μεταδίδει την απελπισία του με αυτό το αριστούργημα που κόβει την ανάσα.
Το μπαλέτο ‘Η Λυγερή και ο Χάρος’ είναι ένα από τα σημαντικότερα έργα του Νίκου Σκαλκώτα και γενικότερα ένα από τα κορυφαία έργα της ελληνικής μουσικής. Σε αυτό το πρώτο του μπαλέτο, ο συνθέτης δημιουργεί πάνω στο ομώνυμο δημοτικό τραγούδι, όπου ο Κωνσταντής διαβαίνει εκούσια τις πύλες του Κάτω Κόσμου για να αποσπάσει την αγαπημένη του Λυγερή από την αγκαλιά του Χάρου.
Μεταξύ των δύο αυτών αριστουργημάτων, δύο ξεχωριστοί καλλιτέχνες, η Σαβίνα Γιαννάτου και ο Κυριάκος Γκουβέντας διανθίζουν το πρόγραμμα με 4 υπέροχα παραδοσιακά τραγούδια, ανάλογης θεματικής.

Παρασκευή, 23 Ιανουαρίου 2026
ώρα 20:30
Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης
Αίθουσα Φίλων Μουσικής (Μ1)

Βιολί: Κυριάκος Γκουβέντας
Τραγούδι: Σαβίνα Γιαννάτου
Διεύθυνση Ορχήστρας: Μίλτος Λογιάδης
 
Πρόγραμμα:
Φραντς Σούμπερτ (1797-1828): Κουαρτέτο εγχόρδων αρ.14 σε ρε ελάσσονα, D.810 ‘Θάνατος και Κόρη’ 
(μεταγραφή για ορχήστρα εγχόρδων Γκούσταβ Μάλερ)

4 Παραδοσιακά τραγούδια
Ο Χάρος τζε η λυερή (Κύπρος)
Δυο αδέρφια (Βώλακας Δράμας) 
Η Βγενούλα (Μύκονος) 
Ο σπαραγμός και η πίστη της λυγερής (Κρήτη Ριζίτικο)

Νίκος Σκαλκώτας (1904-1949): Μπαλέτο ‘Η Λυγερή κι ο Χάρος’
(Α’ εκτέλεση Κ.Ο.Θ.)
Επιμέλεια μουσικού υλικού: Γιάννης Σαμπροβαλάκης, Κέντρο Ελληνικής Μουσικής

 
Τιμές εισιτηρίων:
Διακεκριμένη ζώνη: 20€
Πλατεία: 15€
Θεωρεία/Εξώστης: 10€
Μειωμένο: 10€, 5€


Παραγωγή Κ.Ο.Θ.
Σε συνεργασία με τον Ο.Μ.Μ.Θ.
tsso image
Προκόφιεφ & Τσαϊκόφσκι
31/01/2026
20΄30
Με δύο εξαίρετα έργα κορυφαίων Ρώσων συνθετών, που αποτελούν συγκλονιστικές εξομολογήσεις και λειτουργούν ως παράθυρα στο συναισθηματικό τους κόσμο, αποχαιρετά η Κ.Ο.Θ. τον πρώτο μήνα του νέου χρόνου. Ο Σεργκέι Προκόφιεφ υπήρξε αναμφισβήτητα ένας περίφημος πιανίστας και γνώστης των μυστικών και των δυνατοτήτων του οργάνου προσφέροντας πλήθος εξαιρετικών συνθέσεων για πιάνο, μεταξύ των οποίων ξεχωριστή θέση κατέχουν τα πέντε του κοντσέρτα. Το δεύτερο εξ αυτών είναι ένα σκοτεινό δραματικό έργο, που χαρακτηρίζεται από λυρισμό, υψηλές δεξιοτεχνικές απαιτήσεις και έντονες αντιθέσεις, μέσα από μία εκρηκτική ενεργητικότητα που περιγράφει την ‘εποχή των μηχανών’. Η μελαγχολική διάθεση της γραφής προσδίδει μία τραγικότητα που αρμόζει σε μία εποχή αναταραχών, οι οποίες θα καταλήξουν σύντομα στον Μεγάλο Πόλεμο και στην Οκτωβριανή Επανάσταση, αλλά αντανακλά και στην εσωτερική κατάσταση του δημιουργού, ανάβοντας ένα φως που αποκαλύπτει τα μύχια της ψυχής του. Ερμηνεύει ο σπουδαίος Θεσσαλονικιός πιανίστας Βασίλης Βαρβαρέσος.
Η ’Πέμπτη Συμφωνία’ του Τσαϊκόφσκι αποτελεί επίσης ένα έργο έντονων υπαρξιακών αναζητήσεων του συνθέτη και είναι δομημένη πάνω στο χαρακτηριστικό «θέμα της Μοίρας». Ο Τσαϊκόφσκι ξεκινά από το θάνατο και αναπτύσσει διάφορες νοητικές διαδρομές, για να καταλήξει σε ένα θριαμβευτικό φινάλε υμνώντας τη ζωή. Ο μελωδικός πλούτος, οι γοητευτικές αρμονίες, η γλυκιά μελαγχολία και τα έντονα δραματικά στοιχεία της συμφωνίας αυτής συγκροτούν ένα από τα κορυφαία έργα του ρωσικού ρομαντισμού, που όμως ξεπερνά τα όρια της Ρωσικής Σχολής ενσωματώνοντας ιδιοφυώς στοιχεία και της ευρωπαϊκής μουσικής παράδοσης. Οδηγός της Κ.Ο.Θ. σε αυτή την υπαρξιακή περιπλάνηση ο Βασικός Αρχιμουσικός της Leo McFall.

Πιάνο: Βασίλης Βαρβαρέσος
Διεύθυνση Ορχήστρας: Leo McFall

Πρόγραμμα:
Σεργκέι Προκόφιεφ (1891-1953): Κοντσέρτο για πιάνο αρ.2 σε σολ ελάσσονα, έργο 16
Πιότρ Ίλιτς Τσαϊκόφσκι (1840-1893): Συμφωνία αρ.5 σε μι ελάσσονα, έργο 64



Τιμές εισιτηρίων:
Πλατεία: 15€
Θεωρεία/Εξώστης: 10€
Μειωμένο: 10€, 5€

Παραγωγή Κ.Ο.Θ.
tsso image
1945
13/02/2026
20:30
Τρία αριστουργήματα που γράφτηκαν το 1945, καθώς πλησίαζε το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, περιλαμβάνει το πρόγραμμα αυτής της συναυλίας. Ο  Ρίχαρντ Στράους συνέθεσε τις ‘Μεταμορφώσεις’ του συγκλονισμένος από την καταστροφή της Όπερας της Βιέννης από βομβαρδισμούς στις 12 Μαρτίου, που του έδωσε το έναυσμα να γράψει ένα έργο στο οποίο θα ενσωμάτωνε κάθε εκφραστικό μέσο που έχει ποτέ περιγράψει τον ανθρώπινο πόνο. Τα ομώνυμα ποιήματα του Γκαίτε αποτέλεσαν τη βάση πάνω στην οποία χτίστηκε η μουσική του Στράους θέλοντας να αποτυπώσει τα υψηλά νοήματα τους, αλλά και να θρηνήσει ταυτόχρονα την καταστροφή του γερμανικού πολιτισμού.
Ο Μπέλα Μπάρτοκ είχε μεταναστεύσει στις Η.Π.Α. στο ξεκίνημα του πολέμου, όπου ζούσε με τεράστιες οικονομικές δυσκολίες και ιδιαιτέρως σοβαρά προβλήματα υγείας. Τον Ιούλιο του 1945 έλαβε μία παραγγελία από τον βιρτουόζο της βιόλας Γουίλιαμ Πρίμροουζ για ένα άκρως απαιτητικό κοντσέρτο που να μην το περιορίζουν οι τεχνικοί περιορισμοί του οργάνου. Ο Σκωτσέζος σολίστ γνώριζε καλά πως ο ιδιοφυής Μπάρτοκ είχε την ικανότητα να συνθέσει κάτι τόσο πολύπλοκο και μοναδικό, δεν υπολόγιζε όμως στην προχωρημένη λευχαιμία του που δεν του επέτρεψε να ολοκληρώσει το έργο, κάτι που έπραξε ο φίλος του Τίμπορ Σερλί, σε ένα από τα πιο όμορφα κοντσέρτα για βιόλα. Ερμηνεύει ο συμπατριώτης του συνθέτη και κορυφαίος βιολίστας της Φιλαρμονικής του Βερολίνου Μάτε Σουτς.
Ο Ίγκορ Στραβίνσκι έγραψε τη μουσική του μυθικού μπαλέτου ‘Το Πουλί της Φωτιάς’ μεταξύ 1909-10 και έκτοτε κατέκτησε τους πάντες, μαζί με τον ιμπρεσάριο Σεργκέι Ντιαγκίλεφ, τοποθετώντας τα  ρωσικά μπαλέτα στην κορυφή του δυτικού κόσμου. To 1945, ο συνθέτης προχώρησε σε μία αναθεώρηση του έργου, η οποία είναι πιο λιτή και πιο καθαρή από την αρχική, δεδομένης της τότε νεοκλασικής του στροφής.

Βιόλα: Máté Szücs
Διεύθυνση Ορχήστρας: Leo McFall  

Πρόγραμμα:
Ρίχαρντ Στράους (1864-1949): Μεταμορφώσεις, TrV 290
Μπέλα Μπάρτοκ (1881-1945): Κοντσέρτο για βιόλα, Sz.120, BB 128
Ιγκόρ Στραβίνσκι (1882-1971): Σουίτα μπαλέτου ‘Το πουλί της φωτιάς’ (εκδοχή 1945)  

Τιμές εισιτηρίων:
Πλατεία: 15€
Θεωρεία/Εξώστης: 10€
Μειωμένο: 10€, 5€

Παραγωγή Κ.Ο.Θ.